Katma değer vergisi (KDV), mal ve hizmet teslimlerinde fiyatın üzerine eklenen bir tüketim vergisidir. Türkiye'de üç oran uygulanır: genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1. Genel oran 10 Temmuz 2023'ten beri %20, ikinci indirimli oran ise %10'dur. Hangi mal ve hizmetin indirimli orana tabi olduğu, KDV Kanunu'na ekli (I) ve (II) sayılı listelerde yer alır.
KDV hariç fiyattan dahil fiyata
KDV tutarı = KDV hariç fiyat × oran
KDV dahil fiyat = KDV hariç fiyat × (1 + oran)
KDV hariç 2.500 ₺, oran %20
KDV: 2.500 × 0,20 = 500,00 ₺
KDV dahil: 2.500 × 1,20 = 3.000,00 ₺
KDV dahil fiyattan KDV'yi ayırmak
KDV hariç fiyat = KDV dahil fiyat ÷ (1 + oran)
KDV tutarı = KDV dahil fiyat − KDV hariç fiyat
KDV dahil 1.200 ₺, oran %20
KDV hariç: 1.200 ÷ 1,20 = 1.000,00 ₺
KDV: 1.200 − 1.000 = 200,00 ₺
En sık yapılan hata
Dahil fiyatı doğrudan oranla çarpmak: 1.200 × %20 = 240 ₺. Bu yanlıştır, çünkü 1.200 ₺'nin içinde zaten KDV vardır ve vergi kendi üzerinden bir kez daha hesaplanmış olur. Doğru KDV 200 ₺'dir. Aradaki 40 ₺'lik fark, tutar büyüdükçe önemli bir hataya dönüşür.
Oranlara göre hızlı çarpanlar
| Oran | Hariç → dahil | Dahil → hariç | Dahil fiyatın içindeki KDV payı |
|---|---|---|---|
| %1 | × 1,01 | ÷ 1,01 | yaklaşık %0,99 |
| %10 | × 1,10 | ÷ 1,10 | yaklaşık %9,09 |
| %20 | × 1,20 | ÷ 1,20 | yaklaşık %16,67 |
Son sütun şunu söyler: %20 KDV'li bir ürünün etiket fiyatının yaklaşık altıda biri vergidir.
Tutarı girin, oranı seçin; dahil ve hariç fiyatı birlikte görün.
KDV hesaplama aracını açınTevkifat nedir?
Bazı hizmetlerde (örneğin yapım işleri, temizlik, güvenlik ve işgücü teminleri) KDV'nin bir kısmını satıcı yerine alıcı beyan edip öder. Buna KDV tevkifatı denir. Faturada KDV'nin tamamı gösterilir, ancak alıcı tevkifat oranı kadarını satıcıya ödemez ve kendisi vergi dairesine yatırır. Tevkifat oranları hizmet türüne göre değişir; bu yüzden tevkifatlı faturaların hesabında mali müşavirinizin yönlendirmesine uyun.
Kuruş yuvarlaması
Faturada KDV genellikle satır bazında hesaplanıp iki haneye yuvarlanır. Çok kalemli faturalarda satır satır yuvarlanan toplam ile genel toplam üzerinden hesaplanan KDV arasında birkaç kuruşluk fark oluşabilir. Bu fark hata değildir.
Kaynaklar
- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, md. 28 (oranlar) ve ekli (I), (II) sayılı listeler
- 7 Temmuz 2023 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile genel oranın %20, indirimli oranın %10 olarak belirlenmesi (10 Temmuz 2023'ten itibaren)
- KDV Genel Uygulama Tebliği, tevkifat uygulaması; Gelir İdaresi Başkanlığı